Yağlı Kanal Temizliği

Ocakta ısınan yağın bir bölümü buhara, bir bölümü küçük damlacıklara dönüşür. Davlumbaz filtresi damlacıkların büyük kısmını tutar, ama buhar ve en ince damlacıklar filtreyi geçer. Kanala giren sıcak hava ilerledikçe soğur; soğuyan yağ buharı kanal duvarında yoğuşur ve ince bir film bırakır. Kömürlü ızgarada buna is ve kül de karışır; tabaka daha koyu ve sert olur, kazımadan çıkmaz.

Bu film her gün yeni bir katla kalınlaşır. Yatay bölümlerde ve dirseklerde hava yavaşladığı için birikim daha hızlıdır. Zamanla tabaka sarıdan kahverengiye döner, ısındıkça sertleşir ve ek yerlerinden sızmaya başlar. Kanala dışarıdan bakan biri bunların hiçbirini görmez.

Kanalın malzemesi de birikimi etkiler. Ek yerleri iyi kapatılmamış galvaniz kanallarda yağ eklerden dışarı sızar; kaynaklı siyah sac ya da paslanmaz kanallarda yağ içeride kalır ama tabaka daha kalın olur.

• Yangının yayılması: ocakta başlayan alev kanala girerse yağ tabakası ateşi çatıya kadar taşır; kanal binanın içinden geçiyorsa diğer katlara da ulaşabilir.
• Çekişin düşmesi: daralan kesit ve ağırlaşan fan çarkı hava debisini azaltır, mutfakta duman ve ısı kalır.
• Sızıntı ve leke: ek yerlerinden sızan yağ asma tavanı lekeler, salona damlayabilir.
• Koku: eski yağın acı kokusu fan çalıştıkça dışarı atılır, komşu şikâyetini artırır.
• Fan arızası: dengesini kaybeden çark yatakları ve motoru zorlar.

Bu sorunların hiçbiri bir günde ortaya çıkmaz. Aylarca biriken tabaka, çoğu zaman çekişin aniden düştüğü ya da asma tavandan yağ damladığı gün fark edilir. Koku sorunu temizlikten sonra da sürüyorsa elektrostatik filtre ve aktif karbon filtre seçeneklerini konuşuyoruz.

Servis kapağı, kanalın yan ya da alt yüzüne açılan contalı ve vidalı bir erişim kapağıdır. Kanalın içine el, fırça ve kamera ancak buradan girer. Kapak yoksa kanalın davlumbaz ile fan arasındaki bölümü fiilen temizlenemez. Yeni kapak yerini şu kurallarla seçiyoruz:

• Her dirsekten ve yön değişiminden hemen önce ya da sonra
• Uzun yatay bölümlerde, fırçanın ulaşabileceği aralıklarla
• Fanın giriş ve çıkış tarafında
• Asma tavan altında, tavan panelinin sökülebildiği yerde
• Kapak kenarı yağ sızdırmayacak biçimde contalı

Açılan kapaklar kalıcıdır. Sonraki temizliklerde aynı kapaklar kullanılır ve iş daha kısa sürer. Kapağın da kanal kadar sağlam olması gerekir; ince sacdan, contasız bir kapak yağ sızdırır ve bir yangında zayıf nokta olur.

Kanalın içini görmek için servis kapağından ışıklı bir inceleme kamerası sokuyoruz. Temizlikten önce birkaç noktada görüntü alıyor, birikimin kalınlığını not ediyoruz. Temizlikten sonra aynı noktalara yeniden bakıyoruz. Görüntüleri tarih ve konum bilgisiyle saklıyor, kapak numaralarını kanalın üzerine işaretliyoruz. Kamera kaydı olmadan yapılan bir temizlikte, işin kanalın içine ne kadar ulaştığını yalnızca ekibin sözüne dayanarak bilebilirsiniz.

Öncesi ve sonrası görüntüleri üç işe yarar: temizliğin gerçekten kanalın içine ulaştığını gösterir, bir sonraki temizliğin zamanını tahmin etmeyi sağlar ve talep edildiğinde yangın güvenliği denetimi ya da sigorta dosyası için rapora eklenir. Denetime hazırlık için itfaiye raporu için baca temizliği sayfasına bakabilirsiniz.

Egzoz fanı, kanaldaki yağın en yoğun çarptığı yerdir. Çark kanatlarına yapışan yağ kalınlaştıkça çarkın dengesi bozulur; fan titreşir, ses yapar, yatakları ve kayışı erken aşınır. Motor aynı havayı atmak için daha çok akım çeker. Yağla kayganlaşan kayış kasnakta kayar ve fan devri düşer; kayışın değişmesi gerekiyorsa bunu raporda belirtiyoruz.

Çatı fanlarında gövde kapağını açıp çarkı yerinde temizliyoruz. Kanal tipi fanlarda fan gövdesini kanaldan ayırmak gerekebilir. Temizlikten sonra çarkı elle çevirip sürtme olup olmadığına, kayış gerginliğine ve yatak sesine bakıyor, gözlemlerimizi kayda yazıyoruz. Fanın değişmesi ya da yeniden boyutlandırılması gerekiyorsa endüstriyel mutfak havalandırması tarafında çözüm öneriyoruz.

Alışveriş merkezlerinin yemek katlarında ve çok katlı binalarda birden çok mutfak aynı ana kanala bağlanır. Böyle bir hatta tek bir işletmenin bağlantısını temizlemek sorunu çözmez; ana kanal kirli kaldıkça yağ ve koku bütün bağlantılara yayılır. Bu tür hatlarda işi şöyle kuruyoruz:

• Ana kanal ve çatı fanı, çoğu binada yönetimin sorumluluğunda temizlenir; kesin paylaşımı yönetim planı ve kira sözleşmeleri belirler.
• Her işletmenin davlumbazı ve ana kanala kadar olan bağlantı kanalı ayrı kalem olarak ele alınır.
• İş, bütün işletmelerin kapalı olduğu gece saatlerine planlanır.
• Rapor, her bağlantı noktası ayrı görünecek biçimde hazırlanır; hangi işletmenin hattında ne kadar birikim olduğu fotoğrafla gösterilir.

Bu ayrım maliyetin adil paylaşılmasına yardım eder ve yağ yükünü artıran işletmeyi görünür kılar. Yönetimlere ortak hattı, işletmelerin kendi davlumbaz temizlikleriyle aynı geceye denk gelecek biçimde planlamayı öneriyoruz.

• Kanal güzergâhının çıkarılması, kapakların ve fanın işaretlenmesi
• Ön kamera kaydı
• Davlumbaz altının ve çevresinin örtülmesi
• Gereken yerlere yeni servis kapağı açılması
• Yağ çözücünün kanal içine püskürtülüp bekletilmesi
• Yatay bölümlerde kazıyıcıyla, dikey bölümlerde döner fırçayla temizlik
• Atığın kapaklardan toplanıp kapaklı kaplarla bina dışına çıkarılması
• Fan çarkının ve gövdesinin temizliği
• Son kamera kaydı, kapakların kapatılması ve çekiş denemesi

Kanal uzunsa ya da ortak bir hatta birden çok mutfak bağlıysa işi gecelere bölüyoruz. Her gece başladığımız bölümü bitiriyor, mutfağı sabah servisine çalışır durumda bırakıyoruz. Kanal içinde bekleyen yağ çözücü davlumbaza doğru süzülebileceği için davlumbazın altına toplama teknesi koyuyoruz.

• Kömürlü mangal, ızgara ve wok mutfakları: 3 ayda bir
• Yoğun restoran, otel ve AVM yemek katı mutfakları: 3–6 ayda bir
• Yemekhaneler ve orta yoğunluktaki mutfaklar: 6 ayda bir
• Hafif pişirme yapan mekânlar: yılda bir

Kamera kaydı burada işe yarar: iki temizlik arasındaki birikimi görerek aralığı sizin mutfağınıza göre ayarlıyoruz. Ortak kanala bağlı işletmelerde aralık, en çok yağ üreten işletmeye göre belirlenmelidir. Kanalın en kirli yeri çoğunlukla davlumbazdan sonraki ilk yatay bölüm ve fanın hemen öncesidir; ara kontrollerde bu iki noktayı açıp bakmanızı öneriyoruz.

• Kanalın toplam uzunluğu ve kesiti
• Yatay bölüm ve dirsek sayısı
• Mevcut servis kapakları ve açılacak yeni kapak sayısı
• Kanalın asma tavanda, şaftta ya da dış cephede olması
• Fanın tipi ve çatıya erişim
• Kamera kaydı ve fotoğraflı rapor

Kesin fiyat keşif sonrası belirlenir. Teklifte kapak açma, kanal temizliği ve fan temizliği ayrı kalem olarak yazılır. Asma tavan içindeki kanallarda tavan panellerinin sökülüp takılması da süreye eklenir. İlk temizlikte açılan servis kapakları, sonraki temizliklerin süresini ve maliyetini düşürür. Davlumbaz tarafını aynı gece yaptırmak isterseniz davlumbaz temizliği sayfamıza bakabilirsiniz.

Merkezimiz İzmir Konak’ta. Yağlı kanal işinde güzergâhı bina tipi belirler; ilçeye göre karşılaştığımız yapı da değişir:

• Gaziemir ve Çiğli: alışveriş merkezlerinin yemek katları ve ortak egzoz hatları; uzun yatay kanallar, gece çalışması.
• Balçova: otel ve alışveriş merkezi mutfakları, asma tavan içinden ilerleyen kanallar.
• Güzelbahçe: sahil şeridindeki balık restoranları; denize bakan cephede kısa ama tuzlu havaya açık kanallar.
• Bergama: tarihi çarşı çevresindeki lokantalar ve otel mutfakları; dar çarşı sokaklarında ekipman küçük araçla taşınır.

Ege’de Muğla tarafında Fethiye çarşısının restoranları, Denizli merkezindeki alışveriş merkezleri, Manisa tarafında Salihli’nin lokantaları, Aydın tarafında Söke’nin işletmeleri ve Balıkesir tarafında Bandırma’nın mutfakları için bölgeye keşif ve uygulama planlanır. Muğla ve Aydın’ın sahil ilçelerinde sezon öncesi talepler yoğunlaştığı için bu bölgelerde planlamayı birkaç hafta önceden yapmanızı öneriyoruz. İşin sabah servisinden önce bitmesi gerektiği için uzak ilçelerde ekip bir gün önceden bölgeye gelir.

Alışveriş merkezlerinin yemek katları için AVM bölümüne bakabilir, keşif için iletişim sayfasından ya da 0543 963 55 34 numarasından bize ulaşabilirsiniz.